Realizacja zadań z zakresu polityki społecznej oraz ochrony zdrowia w Świnoujściu jest efektem działań prowadzonych przez władze miasta na podstawie przyjętych strategii i programów, które mają na celu poprawę jakości życia mieszkańców oraz skuteczne rozwiązywanie problemów społecznych.

Do najważniejszych z nich należą:

• • Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych w Świnoujściu na lata 2017-2026,

  • Powiatowy Program Działań na Rzecz Osób z Niepełnosprawnością na lata 2016-2026,

  • Powiatowy Program Rozwoju Pieczy Zastępczej na lata 2025–2027 w Mieście Świnoujście,

  • Program Przeciwdziałania Przemocy Domowej oraz Ochrony Osób Doznających Przemocy Domowej na lata 2022-2027,

  • Gminny Program Wspierania Rodziny na lata 2025–2027,

  • Założenia polityki senioralnej Gminy Miasto Świnoujście na lata 2019-2025,

  • Program Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz Przeciwdziałania Narkomanii w Gminie Miasto Świnoujście na lata 2023-2026.

Dokładniejszy opis wskazanych powyżej programów znajduje się w części raportu poświęconej Realizowanym Politykom, Programom i Strategiom.

Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.

Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie tym sytuacjom przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwienia im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. 

Zakres pomocy społecznej obejmował zadania określone w ustawie o pomocy społecznej. Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie wykonywał także zadania wynikające z innych aktów prawnych m.in. z ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, ustawy o świadczeniach rodzinnych, o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

Obecna struktura organizacyjna Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie jest odpowiedzią na diagnozowane na przestrzeni wielu lat potrzeby środowiska lokalnego, określone w oparciu o analizę i ocenę występujących zjawisk, powodujących zapotrzebowanie na różne formy wsparcia. 

W 2025 r. MOPR wydatkował łącznie na realizację zadań:

• z zakresu Działu 852 (Pomoc Społeczna) – 18 044 222,50 zł,

• z zakresu Działu 853 (Pozostałe zadania polityki społecznej) – 165 909,75 zł,

• z zakresu Działu 855 (Rodzina) – 18 346 591,84 zł.

Źródłem finansowania zadań realizowanych przez MOPR są: 

• środki własne miasta, 

• dotacje do zadań własnych, 

• oraz dotacje do zadań zleconych.

W trakcie 2025 r. Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie kompleksowo realizował zadania własne oraz zadania zlecone z zakresu pomocy społecznej. Działalność prowadzona była zgodnie z ustawą o pomocy społecznej oraz innymi aktami regulującymi system wsparcia społecznego. Dodatkowo pozyskano środki zewnętrzne, w tym m.in. na realizację programów: „Posiłek w szkole i w domu”, „Asystent rodziny”, „Korpus Wsparcia Seniorów”, „Opieka 75+”, a także projektów współfinansowanych ze środków Unii Europejskiej, takich jak „Regionalne Centrum Kryzysowe”. 

W ramach działalności statutowej Ośrodek realizował również zadania z zakresu przeciwdziałania przemocy domowej, w tym prowadzenie działań interwencyjnych, poradnictwa specjalistycznego oraz programów korekcyjno-edukacyjnych, a także współpracę w ramach systemu przeciwdziałania przemocy.

Ponadto kontynuowano działania na rzecz wsparcia rodzin, osób starszych, osób z niepełnosprawnościami oraz osób zagrożonych wykluczeniem społecznym, wykorzystując zarówno środki własne, jak i środki pochodzące z budżetu państwa oraz funduszy europejskich.

W Świnoujściu działa wiele instytucji i organizacji, które oferują wsparcie mieszkańcom zmagającym się z trudnościami życiowymi. Sytuacje takie jak ubóstwo, bezdomność, przemoc domowa, problemy wychowawcze czy choroby przewlekłe wymagają nie tylko empatii, ale i konkretnego działania. Kluczową rolę w systemie lokalnej pomocy społecznej odgrywa Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie (MOPR), który koordynuje i realizuje różnorodne formy wsparcia, dostosowane do indywidualnych potrzeb mieszkańców. 

MOPR w Świnoujściu oferuje kompleksową pomoc w wielu obszarach. Wśród dostępnych form wsparcia znajdują się między innymi:

• usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze oraz usługi opiekuńcze świadczone w formie usług sąsiedzkich – skierowane głównie do osób starszych, chorych i niepełnosprawnych, które wymagają pomocy w codziennym funkcjonowaniu,

• dzienny dom pomocy – miejsce, gdzie osoby samotne lub niesamodzielne mogą liczyć na wsparcie, opiekę oraz uczestnictwo w zajęciach aktywizujących i integracyjnych,

• pomoc finansowa – w formie zasiłków stałych, okresowych i celowych, przeznaczonych dla osób i rodzin, które znalazły się w trudnej sytuacji materialnej,

• schronienie dla osób bezdomnych – zapewnienie bezpiecznego miejsca do życia, wsparcia socjalnego oraz pomocy w powrocie do samodzielności czy wyjściu z bezdomności,

• wsparcie rodzin z problemami opiekuńczo-wychowawczymi – działania asystentów rodziny, pedagogów i psychologów mające na celu poprawę funkcjonowania rodziny oraz zapewnienie dzieciom właściwej opieki i wychowania,

• poradnictwo specjalistyczne – zapewnienie mieszkańcom dostępu do wsparcia udzielanego przez specjalistów z zakresu pomocy psychologicznej, terapeutycznej, pedagogicznej, prawnej oraz innych form pomocy dostosowanych do indywidualnych potrzeb osób i rodzin znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej lub kryzysowej;                                                                                                                                                                                                                                    

• interwencja kryzysowa – zapewnienie szybkiego, adekwatnego i dostępnego wsparcia osobom oraz rodzinom doświadczającym sytuacji nagłych, trudnych lub destabilizujących codzienne funkcjonowanie, w szczególności związanych z przemocą domową, utratą poczucia bezpieczeństwa, kryzysem psychicznym, bezdomnością, problemami rodzinnymi lub innymi zdarzeniami wymagającymi pilnej pomocy;

• piecza zastępcza - organizacja opieki nad dziećmi pozbawionymi opieki rodzicielskiej; zarówno w formie pieczy rodzinnej jak i instytucjonalnej.

Świadczenia i formy wsparcia w 2025 r.

Przyczyny korzystania z pomocy społecznej w 2025 r.

Najczęściej występującymi powodami korzystania z pomocy społecznej w Świnoujściu w 2025 r. były długotrwała lub ciężka choroba (437 rodzin, 556 osób w rodzinach), niepełnosprawność (231 rodzin, 276 osób) oraz ubóstwo (128 rodzin, 181 osób). Istotnym powodem było również bezrobocie (101 rodzin, 217 osób), alkoholizm (100 rodzin, 126 osób w rodzinach, narkomania (14 rodzin, 22 osoby w rodzinach) oraz bezdomność (73 rodziny, 74 osoby). Należy przy tym zaznaczyć, że rodzina mogła korzystać z pomocy z powodu różnych przesłanek jednocześnie, co oznacza, że mogła być ujęta w zestawieniu w kilku kategoriach.

Aby uzyskać pomoc finansową ze strony MOPR, osoba lub rodzina ubiegająca się o wsparcie musi spełnić określone warunki – przede wszystkim dochód nie może przekroczyć kryterium ustawowego, a jednocześnie musi wystąpić co najmniej jedna z przesłanek wskazanych w ustawie o pomocy społecznej.

Dla porównania warto zauważyć, że struktura powodów korzystania z pomocy społecznej w 2025 r. była zbliżona do tej obserwowanej w roku poprzednim – nadal dominowały problemy zdrowotne oraz sytuacje związane z niepełnosprawnością i trudną sytuacją materialną.

Osoby i rodziny doświadczające trudności wynikających z wieku, choroby, niepełnosprawności, bezdomności, bezrobocia czy nagłej sytuacji kryzysowej mogą liczyć na kompleksowe wsparcie ze strony pracowników Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Świnoujściu.

W 2025 r. świadczeniami pieniężnymi objęto 332 rodziny, natomiast świadczeniami niepieniężnymi 497 rodzin. Pracę socjalną świadczono wobec 1.146 rodzin.

wybrane zadania realizowane w ramach pomocy społecznej i wspIERANIA rodziny w 2025 r.

„Sektor ochrony zdrowia cechuje się szerokim zakresem realizowanych zadań, a efektywne wykorzystanie dostępnych zasobów sprzyja stopniowemu zaspokajaniu rosnących potrzeb społeczeństwa. Podstawowe obowiązki miasta w zakresie ochrony zdrowia zostały określone w ustawie o samorządzie gminnym i w ustawie o samorządzie powiatowym. Szczegółowe kompetencje w tym zakresie precyzują inne akty prawne, w tym m.in.: ustawa o działalności leczniczej, ustawa o ochronie zdrowia psychicznego, ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii. 

Łączne wydatki w ochronie zdrowia w 2025 r. wyniosły blisko 19,0 mln zł, w tym wydatki gminy oraz powiatu.

Miasto znaczną część środków w ramach zadań własnych powiatu przeznaczyło na wydatki majątkowe, w tym zadania inwestycyjne oraz wsparcie podmiotów leczniczych, w szczególności Szpitala Miejskiego im. Jana Garduły w Świnoujściu sp. z o.o. oraz ZOD Fregata sp. z o.o. Natomiast w ramach zadań własnych gminy środki wydatkowano przede wszystkim na realizację Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz Przeciwdziałania Narkomanii, w tym m.in. na działania profilaktyczne, terapeutyczne i wspierające.

W ramach Programu realizowano zadania mające na celu ograniczanie i zapobieganie skutkom uzależnień, w szczególności:

• udzielano specjalistycznej pomocy terapeutycznej, psychologicznej i prawnej osobom uzależnionym, współuzależnionym oraz dotkniętym przemocą domową,

• prowadzono działania profilaktyczne skierowane do różnych grup odbiorców,

• promowano zdrowy styl życia poprzez aktywność fizyczną,

• zapewniano dzieciom i młodzieży alternatywne formy spędzania czasu wolnego oraz wspierano ich rozwój fizyczny, emocjonalny i społeczny.

Przeciwdziałanie uzależnieniom:

W 2025 r. w Świnoujściu realizowano działania z zakresu przeciwdziałania uzależnieniom, obejmujące programy profilaktyczne i terapeutyczne skierowane do dzieci, młodzieży oraz osób dorosłych. 

Kontynuowano m.in. programy terapii uzależnienia od alkoholu i substancji psychoaktywnych, programy  adresowane do osób współuzależnionych i rodzin, a także specjalistyczne programy, takie jak CANDIS dla problemowych użytkowników przetworów konopi. 

Zadania te realizowane były przez podmioty wyłonione  w ramach konkursów ofert oraz  placówkę systemu ochrony zdrowia.

Wybrane programy/kampanie/działania profilaktyczne w 2025 r.:

• realizacja programu pn. „Unplugged”,

• realizacja programu „Trening Umiejętności Prospołecznych i Zastępowania Agresji (ART)®”,

• działania podnoszące kompetencje wychowawcze rodziców i opiekunów,

• programy profilaktyki selektywnej dla dzieci i młodzieży zagrożonych wykluczeniem społecznym oraz  z zachowaniami autodestrukcyjnymi,

• zajęcia animacyjno-profilaktyczne realizowane na miejskich placach zabaw i w przestrzeni publicznej,

• pozalekcyjne zajęcia sportowe dla dzieci i młodzieży,

• kampanie edukacyjno-informacyjne dotyczące szkodliwości środków psychoaktywnych, adresowane do młodzieży szkół ponadpodstawowych,

• szkolenia dla kadry pracującej z dziećmi i młodzieżą w zakresie m.in. zaburzeń zachowania oraz uzależnień behawioralnych,

• prowadzenie Centrum Pomocy i Wsparcia w Zakresie Uzależnień,

• prowadzenie specjalistycznych placówek wsparcia dziennego dla dzieci i młodzieży.

W ramach Budżetu Obywatelskiego w 2025 r. w Świnoujściu realizowano również projekty z zakresu ochrony zdrowia i profilaktyki zdrowotnej, w tym:

• „Krok do Zdrowia – rehabilitacja dla mieszkańców Świnoujścia",

• „Kontrola i komfort – kompleksowa diagnostyka i profilaktyka układu moczowego”,

• „Świat dźwięków – zakup sprzętu do diagnozy i terapii uwagi słuchowej metodą A. Tomatisa dla dzieci”,

• „Wzmacniaj swój umysł, osiągaj więcej – EEG biofeedback dla każdego”,

• „Ratujemy ucząc” – projekt edukacji w zakresie pierwszej pomocy i bezpieczeństwa zdrowotnego,

• „Zmieniając myślenie poprawiasz nastawienie” – projekt wsparcia zdrowia psychicznego mieszkańców.

podmiotY podstawowej opieki zdrowotnej w Świnoujściu:

• Balticmed Świnoujście - Przychodnia Medycyny Rodzinnej, ul. Lutycka 2C/1,

• Przychodnia Lekarska „NOVA MED”, ul. Dąbrowskiego 4 i Przychodnia Lekarska „NOVA MED” filia, ul. Sosnowa 2,

• Wojskowa Specjalistyczna Przychodnia Lekarska Samodzielny Publiczny ZOZ, ul. Kapitańska 8-8B,

• N.Z.O.Z. Przychodnia Lekarska - Tadeusz Czajka, ul. Grunwaldzka 21,

• ZOZ PAKAMA-MED Barbara Niczyporuk, ul. Sąsiedzka 4,

• ZOZ "Poradnia Rodzinna - Lekarz Małgorzata Walerian i Partnerzy", ul. Dąbrowskiego 4,

• Centrum Medyczne Mediraj Sp. z o.o., ul. Feliksa Nowowiejskiego 5.

W 2025 r. liczba pacjentów podstawowej opieki zdrowotnej wyniosła 33 386 osób.